De meeste leraars klassieke talen zijn al beslagen gebruikers van e-mail, maar misschien mogen we toch een paar manieren bespreken om e-mail te gebruiken en de voordelen van het systeem uitleggen, om dan enkele caveats te belichten.

Sinds e-mail zijn intrede heeft gedaan, is de wereld behoorlijk kleiner geworden. Je kan probleemloos contact houden met familie en vrienden over de hele wereld. Dit zou voldoende reden moeten zijn om een e-mailaccount aan te maken, maar bovendien zijn er ook voor leerkrachten tal van (professionele) redenen om deze technologie te gebruiken.

E-mail is de overdracht van correct geadresseerde berichten via een Internet Service Provider (ISP) naar de ISP van een andere persoon, waar het bericht wacht tot de geadresseerde het downloadt.

Voordelen en gebruik van het systeem

Het gaat snel en het is eenvoudig. Communicatie via e-mail is zo direct en antwoorden is zo eenvoudig dat de geadresseerde (als die online is) dat gewoonlijk onmiddellijk doet. Je kan documenten en foto’s meesturen als bijlage. Als je foto’s meestuurt, is het aangewezen om die eerst op te slaan als jpeg-bestanden omdat die zo minder groot zijn en de mailbox van de ontvanger minder belasten (zie Het creëren van documenten op papier). Je kan ook gemakkelijk een e-mail sturen naar verschillende mensen terzelfder tijd; het is al even gemakkelijk om een e-maildiscussie te voeren, waarbij boodschappen van of aan individuele personen doorgestuurd worden naar anderen. Dit kan je doen met collega’s en leerlingen om bijvoorbeeld je opinie te geven maar ook om samen te werken aan groepsopdrachten. Je kan e-mail ook gebruiken om het werk van leerlingen te evalueren: leerlingen sturen hun werk door als bijlage, zodat de leerkracht het kan verbeteren, commentaar kan geven en terugsturen.

Caveats

De toon van een e-mail kan snel een onverwachte reactie van de lezer veroorzaken , gewoon omdat velen onder ons te snel schrijven en misschien te snel verzenden. Een snel verzonden bericht of een niet grondig doordacht antwoord kan kwetsend overkomen. Het komt niet zelden voor dat een meningsverschil door het gebruik van e-mail sneller escaleert dan bij andere vormen van communicatie.

E-mail kan ook tijdrovend zijn; een persoonlijk gesprek met een collega in hetzelfde gebouw is meestal productiever dan communicatie via e-mail.

Open nooit bijlagen van e-mails die geen herkenbare naam of onderwerp hebben; ze kunnen een virus in zich dragen of reclameboodschappen (spam) bevatten. Spammers en verspreiders van virussen proberen je soms om de tuin te leiden door een boodschap te sturen met als onderwerp “mail delivery failed”. Een ander onderwerp dat vaak gebruikt wordt is een verwijzing naar een afspraak, al dan niet afgezegd. Zulke berichten hebben dan bijlagen en het kan gevaarlijk zijn om die te openen.

E-mailprogramma’s

Op de meeste computers is er een e-mailprogramma geïnstalleerd dat alleen maar moet geactiveerd worden (Microsoft Outlook Express of Apple’s Mail). Met zo’n programma kan je berichten schrijven, lezen en archiveren (om ze nadien nog te raadplegen). Denk eraan dat het merendeel van de computervirussen overgebracht worden van en naar Windows-pc’s en ontworpen zijn om dat besturingssysteem aan te vallen via Outlook of Outlook Express. Wees dus voorzichtig als je dit programma gebruikt: een dagelijkse update door een goed antivirusprogramma is essentieel om schade te voorkomen. Je hebt nu alleen nog een internetaccount nodig om te starten.

Andere e-mailsystemen (bijvoorbeeld Yahoo! Mail, Hotmail van Microsoft of Gmail van Google) gebruik je vanuit een internetbrowser; deze programma’s zijn gratis. Het voordeel van deze e-mailservice is dat je, waar ter wereld je je ook bevindt, je mails kan lezen en beantwoorden, op voorwaarde natuurlijk dat je toegang hebt tot het internet. Het nadeel is dat je niet bij al deze programma’s je mails kan bewaren en dat er beperkingen kunnen zijn voor wat je wil verzenden. Het grootste nadeel is evenwel dat je, om deze e-maildiensten te gebruiken, online moet zijn, in tegenstelling tot Microsoft Outlook Express of Apple’s Mail. Voor wie alleen e-mails wil lezen en beantwoorden, volstaat ruimschoots een account bij Yahoo! Mail, Hotmail van Microsoft of Gmail van Google.

De twee voornoemde methodes worden door sommige websites gecombineerd. De gebruiker kan er zijn e-mail nakijken als hij inlogt. Zo’n site is bijvoorbeeld www.mail2web.com: iedereen kan er overal zijn mail bekijken. Met zo’n systeem kan je mails lezen, zelfs als je op reis bent en je behoudt je eigen account op je computer thuis. Zonder twijfel zullen deze systemen nog verder evolueren omdat bijvoorbeeld mobiele telefonie e-mail integreert.

E-mailadressen vinden

E-mailadressen binnen instellingen zijn gewoonlijk logisch gemaakt. Als je bijvoorbeeld een bericht stuurt naar Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken , mag je verwachten dat het e-mailadres ook bestaat (en het bestaat ook). Je vindt e-mailadressen gemakkelijk en het is dan eenvoudig om anderen te benaderen met korte en eenvoudige vragen. Als je een vraag hebt over een boek dat iemand geschreven heeft, dan kan je zijn of haar e-mailadres vinden en binnen enkele minuten de vraag stellen.

□ Eerste stappen

Activeer een e-mailaccount. Als je twijfelt bij welke provider je zal aansluiten, informeer dan bij vrienden die misschien nuttige raad kunnen geven: persoonlijk advies kan beter zijn dan professioneel advies. Als je niet tevreden bent over de ene provider, schakel dan over naar een andere. Vergeet niet dat in dat geval je e-mailadres waarschijnlijk ook verandert.

□ Meer ideeën

Het is mogelijk en eenvoudig om een e-mail naar verschillende personen te sturen. Het is dus even eenvoudig om een e-maildiscussie te voeren, waarbij boodschappen van of aan individuele personen doorgestuurd worden naar anderen. Een e-forum of een elektronische leeromgeving is daarvoor een geschikt platform. Er bestaan ook uiteenlopende soorten e-mailgroepen waarbij je kan aansluiten en waar mensen met gelijklopende belangstelling met elkaar in contact kunnen komen. In Nederland kan je bijvoorbeeld aansluiten bij de e-mailgroep van de leerkrachten klassieke talen en cultuur:

www.digischool.nl/kt/community.

Andere communicatie via internet

Met sommige toepassingen kan men al gesprekken voeren via het internet, wat aanzienlijk goedkoper kan zijn dan via de telefoon of zelfs gratis, aangezien je “Voice over IP”-verbinding waarschijnlijk gebruikmaakt van een lokaal telefoonnummer of een breedbandverbinding, welke afstand persoon A ook scheidt van persoon B. Deze technologie heet Voice over Internet Protocol (VOIP). Een voorbeeld van zo’n systeem is Skype, www.skype.com. Hiermee kan je telefoneren (ook naar gewone telefoons tegen betaling van de lokale gesprekskosten), chatten en videogesprekken voeren.

Ook met Microsoft Windows Messenger kan je vanaf de computer direct met andere personen overal ter wereld communiceren met behulp van chatsessies, spraak en video. Je kan met Windows Messenger bepalen met wie je praat en wanneer, doordat u sommige gebruikers kan blokkeren. Je kan de status van vrienden weergeven en bepalen of je toegevoegd wilt worden aan de lijst met contactpersonen van iemand anders.

www.microsoft.com/netherlands/windowsxp/messenger/default.aspx

Andere dergelijke programma’s zijn ICQ, AIM en Yahoo Messenger.